عدل و اقتصاد - تکذیب بحران بنزین در ایران

باشگاه خبرنگاران جوان , 10 ارديبهشت 1405 ساعت 9:20

یک کارشناس ارشد نفت و گاز ضمن رد ادعای بی‌اساس برخی از منابع خبری خارجی مبنی بر صفر شدن تولید و صادرات نفت و مشکلات بنزین در کشور، در این خصوص توضیحاتی داد.

حامد ملحانی، کارشناس ارشد حوزه نفت و گاز درمورد شرایط نفت کشور گفت: میزان تولید نفت کشور حدود ۴ میلیون بشکه در روز است و از این مقدار، تقریباً نیمی از آن صادر می‌شده است و نیم دیگر آن در داخل پالایشگاه‌ها، پتروشیمی‌ها،نیروگاه‌ها و صنایع و مصرف خانگی کشور مورد استفاده قرار می‌گیرد.
ملحانی ادامه داد: در سناریوی بدبینانه، حتی اگر به دلیل محاصره دریایی و یا هر اتفاق دیگری صادرات نفت کشور صفر شود باز هم نیمی از تولید نفت در داخل کشور استفاده می‌شود و آن چیزی که به عنوان صفر شدن تولید نفت کشور به دلیل محاصره دریایی تبلیغ می‌شود اتفاق نمی‌افتد و در روزهای گذشته، بخش قابل توجهی از نفت تولیدی صادراتی نیز، همچنان پابرجا بوده است.
این کارشناس ارشد حوزه نفت و گاز گفت: به گزارش منابع مستقل، نفت‌کش‌های متعددی خاک را به سمت مقاصد خود ترک کرده‌اند. در نتیجه، نصف نفت تولیدی مصرف داخلی صفر نمی‌شود و نصف دیگر نفت به جز چند نفت‌کش به غارت رفته توسط دزدان دریایی ایالت متحده همچنان در حال صادر شدن است و درمورد ضرب‌الاجل که برخی از منابع خبری خارجی گفته‌اند که ذخیره نفت مصرف نشده ایران به ۲۲ روز یا کمتر کاهش پیدا می‌کند آمار مختلفی شنیده شده که از ۳-۲ روز شروع شده است تا گزارشی که یک بازه ۲۲-۱۲روزه را عنوان کرده و برای اولین بار است که یک بازه زمانی را گفته برای این که راه فراری داشته باشد. به همین دلیل، اطمینان دارم که در روزهای آینده، دوباره این آمار را جابه‌جا می‌کنند و به چند روز بعد، موکول خواهند کرد.
در حدود بیش از ۷۲ ساعت گذشته، خروج نفت‌کش‌ها از تنگه هرمز، مرز محاصره‌ای که آمریکا به وجود آورده است را داشته‌ایم و به نظر بنده، ادعایی که بلومبرگ داشته است صحیح نیست.
ملحانی درمورد وضعیت چاه‌های نفت ایران بیان کرد: حتی در صورت شکل‌گیری سناریوی بدبینانه که به طور مثال؛ آمریکایی‌ها بتوانند صادرات نفت کشور را متوقف کنند و از ورود همه نفت‌کش‌ها جلوگیری کنند باید گفت که بسته شدن چاه‌های نفت و تولید نشدن نفت از میدان یا کم شدن آن، اتفاقی نیست که بگوییم برای اولین بار است که رخ می‌دهد و در طول تاریخ صنعت نفت، این موضوع بارها به دلایل نظامی و اقتصادی و مواردی از این قبیل اتفاق افتاده است.
این کارشناس ارشد حوزه نفت و گاز گفت: در رسانه خارجی دو آسیب تبلیغ می‌شود. فرض کنیم که حرف «بلومبرگ» درست است و صادرات نفت ایران به طور کامل صفر شود که دو موضوع نامطلوب برای کشور تبلیغ می‌شود و وقتی تولید نفت کشور کاهش پیدا می‌کند نفت در لایه‌های زمین‌شناسی محبوس می‌شود و بخشی از نفت ایران هیچ زمانی قابلیت تولید نخواهد داشت و این موضوع یک خسارت چند ده میلیارد دلاری به کشور وارد می‌کند و این ادعایی است که بعضی از منابع خارجی می‌گویند.
ملحانی ادامه داد: تولید نفت از لایه‌های زمین‌شناسی تحت یک مکانیسم خاصی انجام می‌شود و بسته شدن چاه‌ها و تولید نشدن در صنعت نفت کشور، از این نظر هیچ ریسکی‌ برای برگشت به تولید را ندارد. یعنی تبلیغ نادرستی که می‌شود مبنی بر این که تولید نشدن نفت باعث محبوس شدن نفت در لایه‌های زمین‌شناسی می‌شود و بخشی از نفت برای همیشه ازبین می‌رود به هیچ عنوان صحت ندارد و در اغلب مخازن نفتی ایران، بسته شدن چاه‌ها تأثیر منفی بلندمدت بر مکانیسم تولید ندارد حتی در برخی از موارد، این تأثیر نه تنها منفی نیست بلکه مثبت است.
این کارشناس ارشد حوزه نفت و گاز بیان کرد: درمورد موضوع نفت باید گفت که ما یک مخزن نفتی زیرِ زمین داریم که نفت در آن وجود دارد و یک چاه نفت در مخزن می‌زنیم و تولید می‌کنیم. دو مسئله وجود دارد. افراد و منابعی که در حال تبلیغ هستند و نفعشان در این است که چنین ضرری را بزرگ نشان دهند به این موضوع اشاره می‌کنند که بخشی از نفت در لایه‌های نفتی محبوس می‌شود. اما چنین چیزی وجود ندارد و آسیب جدی، دائمی، گسترده و بلندمدت از این نظر مشاهده نمی‌کنیم. چون امکان دارد محدودیت چند هفته یا چند ماه دیگر برطرف شود و در این میان، آسیبی که برخی از این منابع به آن می‌پردازند برگشت به تولید حداکثری و یا سقف قبل از این محدودیت است و اذعان می‌کنند که یا طولانی خواهد بود و یا این که ممکن نیست و یا هزینه زیادی خواهد داشت و باید گفت که حداقل، در ۱۰ سال گذشته، در برگشت به سقف تولید و رفع کاهش تکلیفی تجربه بسیار خوبی داشته‌ایم.
ملحانی گفت: حدود ۷۰ درصد چاه‌های نفت بعد از این رفع محدودیت به سرعت به تولید برمی‌گردند و بازگشایی و بازیابی نفت به وجود می‌آید و ۳۰ درصد باقیمانده نیاز به یک سری کارها دارد و عملیات تعمیری و ترمیمی باید روی چاه‌هایی انجام شوند که برای مدتی با محدودیت روبه‌رو شدند.
این کارشناس ارشد حوزه نفت و گاز ادامه داد: اگر امروز، میزان نفت کشور که مربوط به صادرات است بسته شده و دستور بازگشایی داده شود فردا ۷۰ درصد آن به طور کامل برمی‌گردد و باید روی ۳۰ درصد باقیمانده کار شود که بین یک هفته یا چند هفته و یا در نهایت ۴-۳ ماه آن میزان ۳۰ درصد برمی‌گردد و در ۶ ماه آینده، نفت به سقف تولید قبل از محدودیت برمی‌گردد و تجربه‌ای است که شرکت ملی نفت ایران سابقه خوبی در این مورد دارد.
ملحانی درمورد شرایط بنزین افزود: برای بنزین به دو مورد نیاز است؛ نفت به عنوان منبعی که بنزین از آن تولید می‌شود و پالایشگاه‌ها به عنوان جایی که بنزین در آن‌ها تولید می‌شود و هر دو آن‌ها در داخل کشور موجود هستند. بخشی از تولید نفت برای تولید بنزین، گازوییل و... استفاده می‌شود و پالایشگاه‌ها نیز، همچنان در حال فعالیت هستند و از این نظر، هیچ محدودیتی وجود ندارد و برای تولید نفت و بنزین و گازوییل و موارد این‌چنینی هیچ مشکلی وجود ندارد.