عدل و اقتصاد - چرخش ۱۸۰ درجه‌ای در بازار ارز؛ صرافی‌ها «دلار» دار شدند!

چرخش ۱۸۰ درجه‌ای در بازار ارز؛ صرافی‌ها «دلار» دار شدند!

مشاهدات میدانی خبرنگار ایسنا نشان می‌دهد صرافی‌هایی که تا هفته‌های قبل از هرگونه معامله ارزی با اشخاص امتناع و اعلام می‌کردند "خرید و فروش ارز نداریم"، حالا با نصب اعلامیه‌های جدید وارد بازار «دلار توافقی» شده‌اند.

بازار ارز تهران این روزها شاهد یک تغییر چهره محسوس است. در حالی که تا پیش از این برچسب‌های «خرید و فروش ارز نداریم» به جزئی جدایی‌ناپذیر از شیشه صرافی‌های فردوسی و سبزه میدان تبدیل شده بود، مشاهدات میدانی خبرنگار ایسنا نشان می‌دهد که ورق در پاتوق‌های ارزی برگشته است!
طبق مشاهدات ایسنا در بازار، اعلامیه‌های جدیدی با محتوای «عرضه دلار توافقی» جای آن برچسب‌های قدیمی را گرفته تا صرافی‌ها پا به پای بانک‌هایی حرکت کنند که در ماراتن پاسخگویی به متقاضیان، با کمبود زمان مواجه شده‌اند.
طبق سیاست اخیر بانک مرکزی، بانک‌های عامل (تجارت، ملت و صادرات) موظفند از ساعت ۱۱ صبح و پس از کشف نرخ، اقدام به عرضه دلار توافقی کنند. اما بازه زمانی کوتاه تا پایان ساعت اداری (۱۳:۳۰)، باعث شده صف‌های مقابل بانک‌ها نیمه‌تمام بماند. در این میان، ورود صرافی‌ها به این چرخه و نصب اعلامیه‌های خرید و فروش «ارز توافقی» نکته قابل توجه است.
صرافانی که پیش از این ۹۰ درصدشان از هرگونه معامله امتناع می‌کردند، حالا با نرخ توافقی هر روز میزبان متقاضیانی هستند که کارت ملی به دست، از صف‌های شلوغ بانکی ناامید شده‌اند.
چرخش ۱۸۰ درجه‌ای در بازار ارز؛ صرافی‌ها «دلار» دار شدند!

چرخش ۱۸۰ درجه‌ای در بازار ارز؛ صرافی‌ها «دلار» دار شدند!

اظهارنظر کارشناسی نسبت به دلار توافقی
نظافتیان - دبیر کمیسیون حقوقی کانون بانک‌ها - درباره سیاست جدید بانک مرکزی در گفت‌وگو با ایسنا، توضیح داد که مدیریت بانک مرکزی با ابزارهای مختلف در تلاش است تا از افزایش بی‌رویه نرخ ارز جلوگیری کرده و بازار را تعدیل کند. به نظر بنده، «دلار توافقی» یکی از مهم‌ترین ابزارها برای کنترل نرخ بازار است.
وی گفت: در کشور ما، دلار از یک «کالای مصرفی» به یک «کالای سرمایه‌ای» تبدیل شده است؛ یعنی افراد ارز را می‌خرند تا با افزایش قیمت، سود کسب کنند. تا زمانی که این نگاه فرهنگی تغییر نکند و مردم احساس نکنند که دلار محلی برای سرمایه‌گذاری نیست، نوسانات ادامه خواهد داشت.
دبیر کمیسیون حقوقی کانون بانک‌ها عنوان کرد: بانک مرکزی با سیاست‌هایی نظیر دلار توافقی به دنبال ثبات‌بخشی است تا جذابیت کاذب این بازار را از بین ببرد. از سوی دیگر، دستگاه‌های اجرایی نیز باید به شدت مصارف ارزی غیرضروری را مدیریت کنند تا فشار از روی منابع ملی برداشته شود.
البته این روی پرزرق و برق بازار، با نقد برخی کارشناسان نیز همراه است. به طوریکه حسین راغفر - اقتصاددان - در این باره در گفت‌وگو با ایسنا، ضمن مخالفت با سازوکار فعلی عرضه ارز توافقی در شبکه بانکی و صرافی‌ها، این اقدام را ضربه‌ به پیکره اقتصاد کشور می‌داند.
به باور این کارشناس، هدر دادن منابع ارزی برای پاسخ به تقاضای غیرمولد در حالی که بخش‌های حیاتی اقتصاد با محدودیت مواجه هستند، به معنای چوب حراج زدن به سرمایه‌های متعلق به عموم مردم است.
بازار آزاد ارز در کما
شکاف قیمتی حدودا ۳۰۰۰ تا ۶۰۰۰ تومانی میان نرخ دلار بانکی و بازار آزاد، عملاً بساط دلالان خیابانی را فعلا جمع کرده است. یافته‌های میدانی ایسنا نشان می‌دهد که با فعال شدن صرافی‌ها، دیگر کمتر کسی سراغ معامله‌گران غیر رسمی می‌رود. هرچند دلالان معتقدند این سکوت موقتی است.

اکنون سوال اینجاست که آیا ورود صرافی‌ها به این حوزه که در ظاهر باعث تسهیل دسترسی مردم و حذف صف‌های بانکی شده، در لایه‌های پنهان خود همان‌طور که راغفر هشدار می‌دهد، در حال تخریب دارایی‌های ملی است؟ پاسخی که شاید در روزهای آتی و با فروکش کردن هیجان اولیه بازار، روشن‌تر شود.