عدل و اقتصاد - متناسب‌سازی به همه بازنشستگان، یکسان پرداخت می‌شود؟

متناسب‌سازی به همه بازنشستگان، یکسان پرداخت می‌شود؟

باتوجه به صدور احکام جدید بازنشستگان تامین اجتماعی و امکان مشاهده میزان افزایش حقوق‌ها، سازمان تامین اجتماعی به برخی سوالات مطرح شده درخصوص نحوه اجرای گام سوم متناسب‌سازی در سال جاری، نحوه اعتراض به افزایش‌ها و محاسبات مستمری و ... پاسخ داده است.

روز یکشنبه احکام افزایش سالانه و متناسب‌سازی سال جاری حدود ۵ میلیون و ۲۰۰ هزار بازنشسته و مستمری‌بگیر تأمین اجتماعی، در راستای اجرای تکالیف قانونی سازمان، از جمله اعمال افزایش مستمری‌ها (حقوق ماهانه) بر اساس قوانین و مقررات بالادستی، مصوبات شورای‌عالی کار، توافق با کانون عالی بازنشستگان و ظرفیت‌های سازمان صادر شد. در این میان، میزان افزایش مستمری مستمری‌بگیران حداقل‌بگیر ۶۰ درصد نسبت به سال گذشته افزایش یافته و مبلغ آن در سال‌جاری ۱۶۶،۲۵۵،۵۰۰ریال اعلام شده و مستمری دریافتی سایر سطوح، نسبت به سال قبل به میزان ۴۵درصد افزایش یافته و بعلاوه مبلغ ثابت ۱۵,۵۸۶,۴۷۰ ریال نیز به مستمری آنان افزوده شده است.
همچنین طبق جزء (۲) بند (ر) ماده ۲۸ قانون برنامه هفتم پیشرفت مصوب مجلس و باتوجه به اجرای آخرین مرحله متناسب‌سازی در سال ۱۴۰۵، متناسب‌سازی حقوق مستمری‌بگیران غیرحداقل‌بگیر، به منظور تحقق هدف نهایی قانونگذار مبنی بر رسیدن به ۹۰ درصد نسبت مستمری زمان برقراری، در سال ۱۴۰۵ در سومین گام (۳۰ درصد باقیمانده)، تکمیل و اجرا شد.
با این تفاسیر اما، از روز گذشته که احکام جدید بازنشستگان تامین اجتماعی و میزان افزایش حقوق‌ها قابل مشاهده شده است، سوالات و ابهامات متعددی برای برخی‌ها درخصوص نحوه اجرای متناسب‌سازی مطرح شده و در همین راستا سازمان تامین اجتماعی نسبت به پاسخ به این پرسش‌ها اقدام کرده است:
۱. افزایش مستمری بازنشستگان و مستمری‌بگیران در سال ۱۴۰۵ چگونه محاسبه شده است؟
میزان و نحوه افزایش مستمری‌ها بر اساس مواد ۹۶ و ۱۱۱ قانون تأمین اجتماعی و مصوبه مورخ ۲۴ اسفند ۱۴۰۴ شورای عالی کار و توافق با کانون عالی بازنشستگان انجام شده است. بر این اساس، مستمری حداقل‌بگیران ۶۰ درصد افزایش یافته و مبلغ مستمری آنان در سال ۱۴۰۵ به ۱۶۶.۲۵۵.۵۰۰ ریال رسیده است. مستمری سایر سطوح نیز ۴۵ درصد به علاوه مبلغ ثابت ۱۵.۵۸۶.۴۷۰ ریال افزایش داشته است.
۲. متناسب‌سازی حقوق بازنشستگان در سال ۱۴۰۵ به چه صورت اجرا می‌شود؟
سال ۱۴۰۵ آخرین مرحله اجرای متناسب‌سازی موضوع جزء ۲ بند "ر" ماده ۲۸ قانون برنامه هفتم پیشرفت است. پس از اجرای ۴۰ درصد در سال ۱۴۰۳ و ۳۰ درصد در سال ۱۴۰۴، در سال جاری نیز ۳۰ درصد باقی‌مانده (از مبلغ موضوع متناسب سازی) اجرا می‌شود تا متناسب‌سازی به طور کامل محقق شود، به نحوی که در پایان متناسب‌سازی، مستمری سال جاری فرد به حداقل دستمزد سال جاری، از ۹۰ درصد نسبت مستمری زمان برقراری فرد به حداقل دستمزد سال برقراری کمتر نشود.
۳. هدف از اجرای متناسب‌سازی چیست؟
هدف این است که بر اساس قانون، نسبت مستمری بازنشسته به حداقل دستمزد، متناسب با زمان برقراری مستمری حفظ شود، به نحوی که در پایان متناسب‌سازی، مستمری سال جاری فرد به حداقل مستمری سال جاری، از ۹۰ درصد نسبت مستمری زمان برقراری فرد به حداقل دستمزد سال برقراری کمتر نباشد. پس از اجرای ۴۰ درصد در سال ۱۴۰۳ و ۳۰ درصد در سال ۱۴۰۴، در سال جاری نیز ۳۰ درصد باقی‌مانده (از مبلغ موضوع متناسب سازی) اجرا می‌شود تا متناسب‌سازی به طور کامل محقق شود. این فرمول دقیقا همان فرمول قانونگذار در برنامه هفتم است.
۴. آیا متناسب‌سازی برای همه بازنشستگان و مستمری‌بگیران یکسان است؟
خیر. طبق قانون جز ۲ بند "ر" ماده ۲۸ قانون برنامه هفتم، حداقل‌بگیران مشمول متناسب‌سازی نیستند. متناسب‌سازی به معنای پرداخت مبلغ یکسان به همه افراد نیست و بر اساس سابقه بیمه‌پردازی، میزان مستمری زمان برقراری و نسبت آن به حداقل دستمزد همان سال محاسبه می‌شود. به همین دلیل مبلغ متناسب‌سازی برای افراد مختلف متفاوت است.
۵. آیا اجرای گام سوم به معنای پایان اجرای متناسب‌سازی است؟
بله. بر اساس قانون برنامه هفتم پیشرفت، متناسب‌سازی (۹۰ درصد نسبت مستمری زمان برقراری به حداقل دستمزد سال برقراری) در سه مرحله ۴۰ درصدی، ۳۰ درصدی و ۳۰ درصدی پیش‌بینی شده بود که با اجرای مرحله سوم در سال ۱۴۰۵، تکلیف قانونی متناسب‌سازی تکمیل می‌شود.
۶. آیا بازنشستگانی که متناسب‌سازی بیشتری دریافت کرده‌اند از افزایش سالانه مستمری محروم شده‌اند؟
خیر. افزایش سالانه مستمری و متناسب‌سازی دو مقوله مستقل هستند. ابتدا افزایش مستمری اعمال می‌شود و سپس در صورت مشمول بودن فرد، مبلغ متناسب‌سازی نیز به مستمری او اضافه می‌شود. بنابراین افراد مشمول متناسب‌سازی علاوه بر افزایش سالانه، از مزایای متناسب‌سازی نیز بهره‌مند می‌شوند.
۷. اگر کسی به افزایش‌ها و محاسبات مستمری خود معترض باشد، چه باید کند؟
فرد باید از طریق پورتال مرکز نظارت و ارتباطات مردمی سازمان به نشانی https://۱۴۲۰.tamin.ir/ درخواست و اعتراض خود را ثبت و با دریافت کد پیگیری به صورت پیامکی، فرایند رسیدگی را بدون نیاز به مراجعه حضوری دنبال کنند.
همچنین این مرکز با شماره تلفن ۱۴۲۰ بدون نیاز به پیش شماره از سراسر کشور از طریق تلفن ثابت یا تلفن همراه آماده ارائه راهنمایی است.
امکان مشاهده، دریافت و چاپ نسخه معتبر فیش و حکم حقوقی کلیه بازنشستگان و مستمری‌بگیران از طریق اپلیکیشن تأمین من https://my.tamin.ir و همچنین سامانه خدمات غیرحضوری https://es.tamin.ir فراهم است. همچنین مستمری‌بگیران از طریق ابزار محاسبه آنلاین از طریق سامانه خدمات غیرحضوری سازمان می ‌توانند جزئیات محاسبات مستمری متناسب‌سازی شده خود را به طور کامل و آسان مشاهده کنند.