عدل و اقتصاد - مهاجرت میلیاردرها؛ بازار داغ گذرنامه‌های طلایی

مهاجرت میلیاردرها؛ بازار داغ گذرنامه‌های طلایی

در دنیایی که نااطمینانی‌های سیاسی، اقتصادی و ژئوپلیتیک رو به افزایش است، مهاجرت دیگر فقط دغدغه طبقات متوسط یا نیروی کار نیست.

در دنیایی که نااطمینانی‌های سیاسی، اقتصادی و ژئوپلیتیک رو به افزایش است، مهاجرت دیگر فقط دغدغه طبقات متوسط یا نیروی کار نیست. اکنون ثروتمندترین افراد جهان نیز بیش از هر زمان دیگری به دنبال ترک کشور محل زندگی خود و یافتن مقصدی امن‌تر برای سرمایه، دارایی و آینده خانوادگی‌شان هستند. روندی که طی سال‌های اخیر شتاب گرفته و به شکل‌گیری صنعتی چند ده میلیارد دلاری برای تسهیل جابه‌جایی ثروتمندان انجامیده است.
برآوردها نشان می‌دهد در سال گذشته بیش از ۱۴۰ هزار میلیونر در جهان محل اقامت خود را تغییر داده‌اند که بالاترین رقم ثبت‌شده تاکنون محسوب می‌شود. پیش‌بینی می‌شود این تعداد در سال جاری به ۱۶۵ هزار نفر برسد. همزمان صنعت «مهاجرت سرمایه‌گذاری» که شامل شرکت‌های حقوقی، مشاوران مالی، ارائه‌دهندگان برنامه‌های اقامت و شهروندی و صندوق‌های سرمایه‌گذاری مرتبط است، به گردش مالی حدود ۴۰ میلیارد دلار در سال ۲۰۲۵ رسیده؛ رقمی که نسبت به سال ۲۰۱۹ دو برابر شده است.
از نگاه اکونومیست، یکی از مهم‌ترین تحولات اخیر در این بازار، تغییر ترکیب متقاضیان مهاجرت است. در گذشته بخش بزرگی از مشتریان این صنعت را ثروتمندان کشورهای در حال توسعه تشکیل می‌دادند که به دنبال ثبات سیاسی، امنیت بیشتر یا فرصت‌های اقتصادی مناسب‌تر بودند. دبی در سال‌های اخیر به یکی از محبوب‌ترین مقاصد این گروه تبدیل شد و توانست سرمایه‌داران بسیاری را از کشورهای جنوب آسیا، آفریقا و خاورمیانه جذب کند. اما اکنون موج جدیدی از تقاضا از سوی کشورهای توسعه‌یافته در حال شکل‌گیری است.

در بریتانیا، بسیاری از افراد ثروتمند پس از همه‌گیری کرونا و همچنین تغییرات سیاست‌های مالیاتی به فکر گزینه‌های جایگزین افتاده‌اند. نگرانی از افزایش مالیات بر دارایی در برخی کشورهای اروپایی نیز بر این روند دامن زده است. به همین دلیل کشورهایی مانند فرانسه، آلمان و اسپانیا که پیش‌تر مقصد جذاب سرمایه‌گذاران محسوب می‌شدند، اکنون برای نخستین بار در فهرست کشورهایی قرار گرفته‌اند که خروج ثروتمندان از آنها بیش از ورود سرمایه‌داران جدید است.
شاید مهم‌ترین تحول در ایالات متحده رخ داده باشد. آمریکا که بیش از یک‌سوم افراد دارای ثروت بالای ۳۰ میلیون دلار جهان را در خود جای داده، اکنون به یکی از بزرگ‌ترین بازارهای مشاوره مهاجرت تبدیل شده است. بخشی از ثروتمندان آمریکایی نگران مسیر سیاسی کشور هستند و به دنبال ایجاد اقامت جایگزین در اروپا یا سایر نقاط جهان‌اند. برخی دیگر نیز تمایل دارند در صورت بروز تحولات غیرمنتظره، گزینه‌های بیشتری برای زندگی و سفر در اختیار داشته باشند.
با این حال آمریکا همچنان یکی از جذاب‌ترین مقاصد برای سرمایه‌گذاران خارجی باقی مانده است. برنامه مشهور EB-۵ که در ازای سرمایه‌گذاری حداقل ۸۰۰ هزار دلاری امکان دریافت اقامت را فراهم می‌کند، همچنان با تقاضای بالایی مواجه است. این موضوع نشان می‌دهد که جریان مهاجرت ثروتمندان صرفا یک‌طرفه نیست و رقابت میان کشورها برای جذب سرمایه‌های بین‌المللی ادامه دارد.
در همین حال، کشورهای بیشتری در تلاش‌اند سهمی از این بازار به دست آورند. از جزایر کارائیب گرفته تا کشورهای آسیای مرکزی و اقیانوسیه، دولت‌ها برنامه‌های جدید اقامت یا شهروندی از طریق سرمایه‌گذاری را طراحی می‌کنند. اما این رقابت با چالش‌هایی نیز روبه‌روست. نگرانی‌ها درباره پولشویی، شفافیت مالی و بررسی سوابق متقاضیان باعث شده برخی کشورها برنامه‌های خود را محدود یا حتی متوقف کنند.
رونق بازار مهاجرت ثروتمندان بازتابی از واقعیتی بزرگ‌تر است؛ افزایش نااطمینانی در اقتصاد و سیاست جهانی. هنگامی که حتی ثروتمندترین افراد جهان نیز به دنبال گزینه‌های جایگزین برای محل زندگی خود هستند، می‌توان دریافت که امنیت، ثبات و قابلیت پیش‌بینی به ارزشمندترین دارایی‌های عصر جدید تبدیل شده‌اند./